*

#güncelbilim: Kapatılan DNA bölümlerinin yeniden harekete geçirilmesi için yöntemler araştırılıyor.

**

Hücresel farklılaşma süreçlerinde ortaya çıkan ssDNA, örneğin cilt hücrelerinden karaciğer hücreleri türetilmesine kapı açabilir.

***

Yeni tanımlanan DNA uzantıları (ssDNA), rejeneratif tıp çalışmalarında ve hücre kimliğinin yeniden programlanması için yeni bir yaklaşım ortaya koyuyor.  Bulgular, Pensilvanya University Perelman Tıp Fakültesi araştırmacıları tarafından Molecular Cell’de yayınlandı.

Prof. Dr. Ken Zaret, “Geçmişte, kendi laboratuvarlarım da dahil olmak üzere çoğu laboratuvar, belirli bir hücrede kimliğini değiştirmek için yeni bir yol açmak amacı ile gen aktive edicileri kullandılar” diyor. Hücre ve Gelişim Biyolojisi ilkeleri “Bir hücrenin kimliğini yeniden programlamak için hücrelerin gen baskılama mekanizmalarını devre dışı bırakmak gerektiğini gösteriyor.”

Ekip, cilt hücrelerinden yeni karaciğer hücreleri yaratmak için yeniden programlama süreçlerini işletmeye çalıştı. Bir hücre tipinin diğerine dönüşümü doğal koşullar altında ve umumiyetle düşük verime sahiptir. Bu araştırmanın uzun vadeli hedefi ise, doğrudan hücrenin yeniden programlanması adı verilen bir süreçle cilt hücreleri gibi farklı bir dokudan türetilen sağlıklı hücreler ile hastalıklı karaciğer dokusunu yenilemektir.

Zaret laboratuarı, bazı genleri susturmanın çok etkin bir yolunu açıklığa kavuşturdu ve belirli genleri etkinleştirmek için sıkıca sarılmış DNA bölgelerini açtı. Araştırmacılar, kromozomların bastırılmış bölgelerinde DNA’nın sıkışması nedeniyle kimyasal çapraz bağlanmada artış olan bölgeleri belirlediler.

ssDNA Nedir?

Zaret, “Çok sayıda düğüm noktası olan bir olta ipi düşünün” dedi. “Düğümlü alanlar, DNA’nın süper sessiz bölgeleridir.”

Vücudun 200 farklı hücre tipini korumak için aynı zamanda, alternatif genleri bastırırken, türe özgü genleri aktive etmelidir. Sessiz DNA bölgelerindeki (okunamayan) genlerin çoğu tipik olarak mevcut hücre tipi tarafından kullanılmayan işlevler ile ilgilidir. Zaret, bu durumu “on veya off” durumunda bulunan sigortalara benzetiyor. Bu durum kontrol edilemeyen, kanserli hücre çoğalmaları gibi problemleri tetikleyebilirken bir yandan da örneğin beyin ya da karaciğer genlerinin deri hücrelerinde ifade edilmemesi için hücrelerin kimliklerini korumaktadır.

Ekip, bölgeleri “düğümlü” hale getirmeye yardımcı olan proteinleri belirledi ve beklenenden daha karmaşık olduklarını gördü. Zaret, “düşündüğümüzden farklı türde proteinler bulduk” demektedir. Test edilen 50 proteinin bazılarının mutasyonları Lou Gehrig hastalığı gibi nörodejeneratif bozukluklarla ilgilidir.

Çalışmalarının nihai amacı susturulmuş genleri uyandırmak ve aktivatörler eklemek suretiyle bir hücre türünü başka hücreye yeniden programlamak için daha etkili yollar bulmaktır.

KAYNAK

https://phys.org/news/2018-01-super-silenced-dna-hints-ways-reprogram.html

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here